بلندترین ساختمانهای جهان از مکه تا نیویورک با استفاده از سیستمهای سازهای پیشرفته، طراحیهای نوآورانه و مصالح مدرن ساخته شدهاند.
به گزارش سرویس معماری مگ دید، این ساختمانها علاوه بر ثبت رکورد ارتفاع، نقش مهمی در شکلدهی به شهرها، توسعه اقتصادی و پیشرفت مهندسی سازه ایفا میکنند.
این سازههای بسیار بلند، فقط چهره شهرهای مدرن را تغییر ندادهاند، بلکه پیشرفتهای مهمی را در مصالح ساختمانی، طراحی و مهندسی سازه به نمایش گذاشتهاند. از برج خلیفه در دبی تا برج مدرن مردکا ۱۱۸ در کوالالامپور، نمونهای از بلندپروازی و توان فنی انسان در قرن بیستویکم هستند. هرکدام از بلندترین ساختمانهای جهان، داستانی جداگانه از ایدههای خلاقانه، نوآوریهای مهندسی و تلاش برای ساختن بناهایی هرچه بلندتر دارند.
با این مقدمه، بیایید نگاهی ساده و کلی به هفت ساختمان بلند جهان بیندازیم، که در آستانه سال ۲۰۲۶ همچنان در صدر این فهرست قرار دارند.
۱. برج خلیفه –دبی، امارات متحده عربی (۸۲۸ متر)
برج خلیفه از سال ۲۰۱۰ تاکنون بلندترین ساختمان جهان است و به یکی از نمادهای اصلی شهر دبی تبدیل شده است. این برج ۱۶۳ طبقه دارد و کاربریهای مختلفی را در خود جای داده است، که از جمله آنها میتوان به واحدهای مسکونی، دفترهای اداری، هتل آرمانی، رستورانها و چند سکوی تماشای منظره برای بازدیدکنندگان اشاره کرد.
طراحی این ساختمان را شرکت اسکیدمور، اوینگز و مریل انجام داده است. ساختار برج بر پایه یک سیستم مهندسی نوآورانه به نام «هسته مهاربندیشده» شکل گرفته و پلان آن به صورت Y طراحی شده است. این فرم از گلهای بیابانی منطقه و معماری اسلامی الهام گرفته است.
هر بخش از برج دارای هسته بتنی مقاوم و ستونهای مخصوص به خود است. این بخشها در کنار هم یک هسته مرکزی ششضلعی را تشکیل میدهند. این طراحی باعث میشود که فشار باد بهطور قابل توجهی کاهش پیدا کند و پایداری و استحکام کلی برج افزایش یابد.
۲. مردکا ۱۱۸ –کوالالامپور، مالزی (حدود ۶۷۹ متر)
برج مردکا ۱۱۸ (Merdeka 118) در سال ۲۰۲۳ تکمیل شد و به عنوان دومین ساختمان بلند جهان، جایگاه ویژهای برای مالزی به دست آورد. این برج ۱۱۸ طبقه دارد و همین عدد، نام آن را شکل داده است. ساخت این پروژه باعث شد کوالالامپور حضور پررنگتری در میان شهرهای دارای آسمانخراشهای بسیار بلند پیدا کند.
این ساختمان به بخشهای مختلفی تقسیم شده است و کاربریهای گوناگونی دارد. در طبقات بالایی، هتل پارک هایت کوالالامپور و دو سکوی تماشای منظره با نام “The View at 118” قرار گرفتهاند. در بخشهای پایینی نیز یک مرکز خرید هفتطبقه به نام “Mall 118” ساخته شده است.
ترکیب هتل، فضاهای گردشگری و بخشهای تجاری باعث میشود که این برج در تمام ساعات فعال باشد و علاوه بر یک نماد شهری، نقش مهمی در رونق اقتصادی منطقه ایفا کند.
۳. برج شانگهای –شانگهای، چین (۶۳۲ متر)
برج شانگهای در سال ۲۰۱۵ تکمیل شد و در حال حاضر بلندترین ساختمان چین و سومین ساختمان بلند جهان به حساب میآید. این برج ۱۲۸ طبقه دارد و یکی از نمونههای مهم توجه جدی به پایداری و صرفهجویی انرژی در ساختمانهای بسیار بلند است. در این سازه، حدود ۴۷ فناوری سازگار با محیط زیست به کار رفته که باعث شده است مصرف انرژی آن نسبت به ساختمانهای مشابه تا ۵۴ درصد کمتر باشد.
طراحی مارپیچی برج فقط جنبه زیبایی ندارد، بلکه یک راهکار مهندسی هوشمندانه است. این شکل به کاهش فشار باد کمک میکند و در عین حال مقاومت ساختمان را در برابر زلزله افزایش میدهد.
در بخشهای بالایی برج، توربینهای بادی نصب شدهاند که انرژی لازم را برای روشنایی نمای بیرونی تأمین میکنند. همچنین یک سیستم تولید همزمان با استفاده از گاز طبیعی، برق و گرمایش طبقات پایینی را فراهم میکند. سیستمهای هوشمند کنترل و پایش نیز با کاهش هزینهها و آلودگی، به بهرهبرداری بهتر و پایدارتر از این برج کمک میکنند.
۴. برج ساعت سلطنتی مکه –مکه، عربستان سعودی (حدود ۶۰۱متر)
برج ساعت سلطنتی مکه در سال ۲۰۱۲ تکمیل و به یکی از شناختهشدهترین ساختمانهای شهر مکه تبدیل شد. این برج ۱۲۰ طبقه دارد و بیشتر برای اسکان زائرانی ساخته شده است، که هر سال برای انجام مناسک مذهبی به مکه سفر میکنند. اندازه بزرگ و کاربری خاص این ساختمان باعث شده است که هم از نظر معماری و هم از نظر فرهنگی، اهمیت بالایی داشته باشد.
از نظر سازهای، این برج بر چهار پایه Vشکل قرار دارد که در بالای بخش ساعت به یک سازه فولادی مخروطی متصل میشوند و وزن ساختمان را بهطور مستقیم به زمین منتقل میکنند. مهندسان برای کاهش وزن و در عین حال حفظ استحکام، از ترکیب فولاد مقاوم و بتن استفاده کردهاند.
صفحههای بزرگ ساعت و نوشتههای عربی روی آن با مواد پیشرفته و کاشیهای شیشهای ساخته شدهاند. به همین دلیل، این ساعت از فاصلههای بسیار دور هم بهخوبی دیده میشود و به یکی از نمادهای اصلی شهر مکه تبدیل شده است.
۵. مرکز مالی بینالمللی پینگآن – شنژن، چین (حدود ۵۹۹ متر)
مرکز مالی بینالمللی پینگآن در سال ۲۰۱۷ تکمیل شد و با ۱۱۵ طبقه، به یکی از ساختمانهای مهم منطقه مالی شنژن تبدیل شد. این برج در سال ۲۰۱۹، عنوان بلندترین ساختمان اداری تماموقت جهان را به دست آورد و نمادی از رشد سریع اقتصادی شنژن به عنوان یک منطقه ویژه اقتصادی محسوب میشود.
روند ساخت این ساختمان در سال ۲۰۱۳ برای مدتی متوقف شد، چرا که درباره استفاده از بتن ساختهشده با ماسه دریایی فرآورینشده نگرانیهایی وجود داشت. پس از انجام آزمایشها و اصلاحات لازم، ساخت دوباره ادامه پیدا کرد. با وجود این، طراحان به دلیل مسائل ایمنی پرواز، آنتن در نظر گرفتهشده در طرح اولیه را حذف کردند.
با وجود این تغییرات، ساختمان به ارتفاع نهایی خود رسید و اکنون علاوه بر فضاهای اداری، بخشهایی برای فعالیتهای تجاری و خدمات هتلی را نیز در خود جای داده است.
۶. برج لاته ورلد – سئول، کره جنوبی (۵۵۵ متر)
برج لاته ورلد در سال ۲۰۱۶ تکمیل شد و همچنان بلندترین ساختمان کره جنوبی به حساب میآید. این برج با ۱۲۳ طبقه، نشاندهنده جایگاه و جاهطلبی کره جنوبی در میان سازندگان آسمانخراشهای بسیار بلند جهان است.
طراحی این ساختمان در کنار ظاهر مدرن، از هنرهای سنتی کره الهام گرفته است. شکل کلی برج به سفالگری سنتی، ظروف چینی و خوشنویسی کرهای اشاره دارد و به آن هویتی متفاوت داده است.
در نمای ساختمان یک خط عمودی دیده میشود که از نظر بصری برج را به بخش تاریخی شهر سئول متصل میکند. نمای بیرونی از شیشه نقرهای روشن و جزئیات فلزی سفید ساخته شده و ظاهری ساده و ظریف دارد. در پایین برج نیز یک پایه دهطبقه قرار گرفته است که هم به پایداری سازه کمک میکند و هم ارتباط مناسبی میان بخشهای مختلف ساختمان ایجاد میکند.
۷. برج One World Trade Center – ایالات متحده آمریکا (حدود ۵۴۱ متر)
برج One World Trade Center بلندترین ساختمان ایالات متحده و نیمکره غربی است. ارتفاع این برج به طور هدفمند حدود ۵۴۱ متر انتخاب شده است، که به سال استقلال آمریکا اشاره دارد و به ساختمان معنایی نمادین فراتر از یک سازه معمولی میبخشد.
این برج بیشتر به عنوان یک ساختمان اداری با سطح امنیتی بالا استفاده میشود. در بخشهای پایینی آن فضاهای تجاری قرار دارد و در طبقات بالاتر نیز سکوی تماشای منظره برای بازدیدکنندگان ساخته شده است.
از نظر سازهای، این ساختمان ترکیبی از یک هسته بتنی بسیار مقاوم و یک قاب فولادی در اطراف خود دارد. این طراحی باعث میشود که برج در برابر بادهای شدید، زلزله و وزن بالای ساختمان مقاومت زیادی داشته باشد. برای افزایش امنیت، سکوهای بالایی با دیوارهای بتنی ضخیم و شیشههای چندلایه تقویت شدهاند.
جمعبندی
در مجموع، بلندترین ساختمانهای جهان نشان میدهند که انسان چگونه توانسته است جاهطلبی خود را با مهندسی پیشرفته و نگاه خلاقانه معماری ترکیب کند. این سازهها فقط برای شکستن رکورد ارتفاع ساخته نشدهاند، بلکه نقش مهمی در شکل دادن به چهره شهرها و تبدیل آنها به نمادهای شناختهشده جهانی دارند.
این ساختمانها مرزهای طراحی، مصالح و فناوریهای ساخت را جابهجا کردهاند و تعریف تازهای از خط افق شهرها ارائه میدهند. با افزایش رقابت میان کشورها و شرکتها برای ساخت برجهای بلندتر، نوآوری در زمینه پایداری، سیستمهای سازهای و برنامهریزی شهری نیز سرعت بیشتری گرفته است.
بلندترین ساختمانهای جهان بازتابدهنده روحیه همیشگی انسان برای پیشرفت، خلاقیت و ساخت محیطی بهتر و الهامبخشتر برای نسلهای آینده هستند.
